نوع مقاله : علمی و پژوهشی

نویسندگان

1 عضو هیئت علمی گروه حقوق دانشگاه آیت الله بروجردی (ره)

2 عضو هیأت علمی گروه حقوق دانشگاه آیت الله بروجردی (ره)

3 دانشجوی دکترای حقوق خصوصی دانشگاه علوم قضایی تهران.

10.22091/csiw.2022.7069.2107

چکیده

از اصول مسلم در روابط بین الملل اسلامی قاعده نفی سبیل است که بر اساس آن، حکم اولیه اینست که هرگونه قراردادی که طبق آن مسلمانان یا دولت اسلامی به نحوی تحت سلطه غیر مسلمان قرار بگیرند، وفای به آن لازم نیست. از جمله مواردی که تسلط غیر مسلمان بر مسلمان در آن محقق میشود داوری غیر مسلمان در دعاوی مسلمان با غیر مسلمان و یا حتی مسلمان با مسلمان در جهان اسلام است که معمولا به صورت تعهد تبعی در ضمن قرار داد شرط میشود که به آن«شرط داوری» گویند. با توجه به اینکه این شرط مستلزم تسلط کافر بر مسلمان است، و از طرفی به یکی از ضرورت های روابط بین الملل تبدیل گشته است، پرسش از اعتبار آن توجه پژوهشگران این عرصه را به خود جلب نموده است. مطابق قاعده اولیه نفی سبیل این گونه تعهدات را که مستلزم سبیل است نفی می کند، ولی ضرورت، حرج، و مصلحت از عناوینی است که در صورت تحقق می توان خروج از قاعده اولیه را مورد بررسی قرارداد. این پژوهش کوششی برای تبیین ماهیت و اعتبار شرط داوری در قراردادهای جهان اسلام در عرصه بین المللی است که با روش توصیفی و تحلیلی انجام گرفته و منجر به این نتیجه گردیده که شرط داوری و ارجاع داور به کافر اگرچه به عنوان اولی محکوم قاعده نفی سبیل و لذا غیر نافذ است ولی قاعده ثانوی در زمینه حرج و مصلحت حاکم بر آن است و همین تحلیل پیوستن کشورهای اسلامی به کنوانسیون بین المللی را موجه می نماید.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

Feasibility of the validity of arbitration clause in international contracts based on Islamic jurisprudence

نویسندگان [English]

  • mahmood akbari 1
  • ehsan yavari 2
  • javad shamsi 3

1 Faculty member of Ayatollah Boroujerdi University Law Department

2 Faculty member of Ayatollah Boroujerdi University Law Department

3 phd student in private law, university of judicial sciences and administrative services

چکیده [English]

One of the indisputable principles in Islamic international relations is Nafy-e-Sabil Rule, according to which the basic rule is that any agreement according to which Muslims or the Islamic State is somehow dominated by non-Muslims is not invalid and its performance is not required. One of the issues in which non-Muslim domination of Muslims is debatable is non-Muslim arbitration in Muslim-non-Muslim or even Muslim-Muslim claims in the, which is usually stipulated as a subordinate obligation in the contract, which is called as arbitration clause. According to the basic rule, the denial of Nafy-e-Sabil Rule such obligations that require a Sabil, but necessity, haraj, and expediency are among the topics that, if fulfilled, can be considered a departure from the basic rule. The present study is an attempt to explain the nature and validity of the arbitration clause in the contracts of Islamic states in the international area, which has been done by descriptive and analytical methods and has finally led to the conclusion that the arbitration clause and referral of the arbitrator to the infidel, although the first, is condemned of The rule of Nafy-e-Sabil and therefore ineffective, but the secondary rule is in the field of haraj and expediency, and this analysis justifies the adherence of Islamic states to international conventions. In addition, some jurisprudential-legal solutions have been provided to get out of the rule of Nafy-e-Sabil rule.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Nafy-e-Sabil rule
  • arbitration clause
  • arbitration in international agreements
  • Islamic Law
  • international conventions
CAPTCHA Image