نوع مقاله : علمی و پژوهشی

نویسندگان

1 عضو هیأت علمی گروه حقوق عمومی دانشکده حقوق دانشگاه قم

2 عضو هیئت علمی دانشکده حقوق دانشگاه قم

3 دانش آموخته کارشنلسی ارشد حقوق عمومی دانشگاه قم.

10.22091/csiw.2022.6987.2093

چکیده

میثاق بین المللی حقوق مدنی و سیاسی، درحالی که به دولت های عضو، اجازه داده تا در وضعیّت های اضطراری، اجرای برخی از حقوق و آزادی ها را به حالت تعلیق در آورند، اصولی را مقرّر داشته که باید از سوی دولتها برای إعمال تعلیق رعایت شوند. هدف از پیش بینی چنین اصولی، پیشگیری از سوء استفاده از حقّ تعلیق و نقض گسترده ی حقوق بشر توسّط دولتها به بهانه ی وجود شرایط اضطراری می باشد. اصول حاکم بر إعمال تعلیق را می توان به دو دسته ی کلّی اصول ماهوی و اصول شکلی تقسیم نمود. اصول ماهوی حاکم بر إعمال تعلیق عبارتند از : اصل تهدید استثنائی، اصل تناسب، اصل رعایت سایر تعهّدات بین المللی، اصل عدم تبعیض و اصل حقوق غیر قابل تعلیق. اصول شکلی حاکم بر إعمال تعلیق نیز عبارتند از : اصل إعلام و اصل گزارش دهی. قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران نیز در اصل 79 خود به موضوع اعمال محدودیت های ضروری در زمان جنگ و شرایط اضطراری نظیر آن پرداخته است.در این مقاله، مسئله ی جایگاه وضعیت های اضطراری در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران و انطباق آن با مقررات میثاق بین المللی حقوق مدنی و سیاسی در رابطه با تعلیق حقوق بشر در وضعیت های اضطراری، به روش تحلیلی تطبیقی، مورد بررسی قرار گرفته است. نتایج این تحقیق حاکی از آن است که اصل 79 قانون اساسی ایران انطباق کمی با ماده 4 میثاق بین المللی حقوق مدنی و سیاسی دارد و می تواند در بازنگری محتمل در آینده، مورد اصلاح قرار گیرد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

Derogation of human rights in emergency situations, comparison of the constitution of the Islamic Republic of Iran with the International Covenant on Civil and Political Rights

نویسندگان [English]

  • ِDawood Mohebbi 1
  • Seyed Ali Asghar Rahimi 2
  • Parvin Zarei 3

1 Member of the Faculty of Public Law, Faculty of Law, Qom University

2 Faculty member of law school of Qom university

3 Graduated from Qom University's Master's Degree in Public Law.

چکیده [English]

Human Rights treaties which contain derogation clause, while have allowed their members to derogate some rights and freedoms in states of emergency, have provided some principles that must be observed by states in order to apply the derogation clause. The purpose of prevision of these principles is the prevention from abuse of derogation right and grass violation of human rights by states with pretext of the existence of emergency situations. These principles can be divided into two general categories: Substantive principles and procedural principles. The substantive principles are: the principle of exceptional threat, the principle of proportionality, the principle of observation of other international obligations, the principle of non-discrimination, the principle of good faith and the principle of non-derogable rights. The procedural principles are: the principle of proclamation and the principle of notification. . Article 79 of the Constitution of the Islamic Republic of Iran also deals with the application of necessary restrictions in time of war and similar emergencies. In this article, the issue of the status of emergency situations in the Constitution of the Islamic Republic of Iran and its compliance with the provisions of The International Covenant on Civil and Political Rights relating to the suspension of human rights in emergency situations has been examined comparatively. The results of this study indicate that Article 79 of the Iranian Constitution is slightly in line with Article 4 of the International Covenant on Civil and Political Rights and could be amended in a possible future revision.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Derogation
  • Human Rights
  • States of Emergency
  • Iranian Constitution
  • International Covenant on Civil and Political Rights
CAPTCHA Image